एका मोठ्या तलावाच्या काठी एक वृद्ध बगळा राहत असे. म्हातारपणामुळे त्याला आता पूर्वीसारखी मासेमारी करता येत नव्हती. भुकेने व्याकुळ झालेल्या त्या बगळ्याने अन्नासाठी एक कपटी योजना आखली.
तो तलावाच्या काठी अगदी उदास होऊन उभा राहिला आणि रडण्याचे नाटक करू लागला. त्याला पाहून एका खेकड्याने विचारले, “बगळे मामा, आज तुम्ही शिकार का करत नाही? असे दुःखी का आहात?”
बगळा सुस्कारा सोडून म्हणाला, “काय सांगू मित्रा, मला समजले आहे की यावर्षी पाऊस पडणार नाही आणि हे तलाव लवकरच कोरडे पडणार आहे. यातले सर्व जलचर मृत्युमुखी पडतील. मला तुमच्या सर्वांची खूप काळजी वाटत आहे.”
हे ऐकताच तलावातील मासे आणि खेकडे घाबरले. त्यांनी बगळ्याला विचारले, “महाराज, आम्हाला वाचवण्याचा काही मार्ग आहे का?” बगळा म्हणाला, “हो, जवळच एक मोठा आणि खोल तलाव आहे, जो कधीही आटत नाही. जर तुम्ही माझ्यावर विश्वास ठेवला, तर मी रोज काही माशांना माझ्या पाठीवर बसवून तिथे नेऊन सोडू शकेन.”
मासे तयार झाले. दररोज बगळा काही माशांना आपल्या चोचीत किंवा पाठीवर घ्यायचा. पण तो त्यांना दुसऱ्या तलावात नेण्याऐवजी एका मोठ्या खडकावर नेऊन आपटायचा आणि त्यांना खाऊन टाकायचा. अनेक दिवस हा प्रकार सुरू होता.
एके दिवशी खेकड्याने विचारले, “मामा, आज माझी पाळी आहे का?” बगळ्याने विचार केला की रोज मासे खाऊन कंटाळा आला आहे, आज खेकड्याची चव घेऊन बघूया. त्याने खेकड्याला आपल्या पाठीवर बसवले.
जसा बगळा त्या खडकाजवळ पोहोचला, तेव्हा खेकड्याने खाली पाहिले. तिथे त्याला माशांच्या हाडांचा ढीग दिसला. खेकड्याला लगेच बगळ्याचा कपटी डाव समजला. त्याने विचार केला की आता मरण्याशिवाय पर्याय नाही, तर लढून का मरू नये?
बगळा त्याला खडकावर आपटणार इतक्यात, खेकड्याने आपल्या तीक्ष्ण नांग्यांनी बगळ्याची मान घट्ट पकडली आणि जोराने दाबली. बगळा श्वास न घेता आल्यामुळे जागीच गतप्राण झाला. खेकडा कसातरी परत तलावात गेला आणि त्याने सर्व प्राण्यांना बगळ्याच्या लबाडीची माहिती दिली.
बोध (Moral):
“अति लोभ आणि कपट जास्त काळ टिकत नाही. दुसऱ्यासाठी खड्डा खणणारा स्वतःच त्यात पडतो.”
WhatsApp
Facebook
Twitter
Leave a Reply