आजचा उतारा
शिवाजी महाराज — आजचा उतारा वहीत जसाच्या तसा लिहा Copy this passage into your notebook, exactly as written.
१९ फेब्रुवारी हा शिवाजी महाराजांचा जन्मदिवस. हा दिवस शिवजयंती म्हणून साजरा केला जातो. महाराष्ट्र शासनाची सुट्टीही या दिवशी असते.
शिवजयंती सार्वजनिक स्वरूपात साजरी करण्याची सुरुवात महात्मा जोतिराव फुले यांनी केली. इ. स. १८७० च्या सुमारास त्यांनी रायगडावर हा कार्यक्रम केला.
पुढे लोकमान्य टिळकांनी शिवजयंतीला मोठे स्वरूप दिले. इंग्रजांच्या काळात लोकांना एकत्र आणण्यासाठी आणि स्वाभिमान जागवण्यासाठी हा उत्सव उपयोगी ठरला.
तारीख की तिथी यावरून काही वाद आहेत. तिथीनुसार साजरी करावी असे काहींचे मत आहे. महाराष्ट्र शासन मात्र १९ फेब्रुवारी ही तारीख वापरते.
दुसरा महत्त्वाचा दिवस म्हणजे ६ जून — शिवराज्याभिषेक दिन. इ. स. १६७४ मध्ये याच दिवशी रायगडावर राज्याभिषेक झाला होता.
या दिवशी रायगडावर मोठा कार्यक्रम होतो. हजारो लोक गडावर जमतात. सिंहासनाच्या जागी पूजा होते आणि इतिहासाच्या आठवणी जागवल्या जातात.
दोन्ही दिवशी शाळांमध्ये कार्यक्रम होतात. भाषणे, पोवाडे, नाटुकली आणि चित्रकला स्पर्धा घेतल्या जातात.
मिरवणुका काढल्या जातात, ढोलताशे वाजतात. उत्साह मोठा असतो. मात्र उत्सव साजरा करताना गैरसोय होणार नाही याचीही काळजी घ्यावी लागते.
खरी शिवजयंती म्हणजे त्यांचे विचार आचरणात आणणे. एक दिवस मिरवणूक काढण्यापेक्षा वर्षभर न्यायाने वागणे अधिक मोलाचे.
शाळांमध्ये या दिवशी वेशभूषा स्पर्धाही होतात. मुले महाराज, मावळे आणि जिजाबाई यांच्या वेशात येतात.
अनेक ठिकाणी रक्तदान शिबिरे, स्वच्छता मोहिमा आणि गडसंवर्धनाचे उपक्रम राबवले जातात. उत्सवाला अशी दिशा मिळाली की त्याचा उपयोग वाढतो.
कठीण शब्द
आजचे नवे शब्द New words from today's passage — with pronunciation and meaning.
| शब्द | उच्चार | अर्थ (English) |
|---|---|---|
| जन्मदिवस | janmadivas | a birthday |
| सार्वजनिक | sarvajanik | public |
| स्वाभिमान | swabhiman | self-respect, pride |
| तिथी | tithi | a lunar calendar date |
| वाद | vad | a dispute, a debate |
| मिरवणूक | miravnuk | a procession |
| ढोलताशा | dholtasha | traditional drums |
| गैरसोय | gairsoy | inconvenience |
| आचरण | acharan | conduct, practice |
आजचा शुद्धलेखन नियम
नियम ५४ — लिहून झाल्यावर तपासा Rule 54 — always check your work afterwards.
लिहिणे संपले की काम संपले असे नाही. एकदा वाचून चुका शोधा. मात्रा, अनुस्वार आणि विरामचिन्हे तपासा.
उदाहरणे :
युक्ती : मोठ्याने वाचा. डोळ्यांना न दिसणाऱ्या चुका कानाला ऐकू येतात. सर्व २४ नियम पाहा →
आजची माहिती
लिहिताना हे लक्षात ठेवा Three things today's passage teaches.
१९ फेब्रुवारी
शिवजयंती. महाराष्ट्र शासन ही तारीख वापरते.
६ जून
शिवराज्याभिषेक दिन. इ. स. १६७४ मध्ये याच दिवशी राज्याभिषेक झाला.
सुरुवात कोणी केली?
महात्मा फुले यांनी सार्वजनिक शिवजयंतीची सुरुवात केली, पुढे टिळकांनी तिला मोठे स्वरूप दिले.
पालकांसाठी
For parents You don't need to read Marathi to help with this.
Your child copies the passage above into a ruled notebook. That's the whole activity. Here's how to check it in about two minutes:
- Ask them to read their own writing aloud once — most mistakes get caught here.
- Compare each line on screen with the notebook. Look for missing matras (the marks above and below letters), not just letters.
- Use the pronunciation column above to check the new words.
- Ask one question in English: "What would celebrating him properly actually look like?"
If 200 words is too much today, switch to the shorter version using the toggle above.
प्रश्न आणि उत्तरे
वारंवार विचारले जाणारे प्रश्न
शिवजयंती कधी साजरी होते?
१९ फेब्रुवारी रोजी. महाराष्ट्र शासन हीच तारीख वापरते.
सार्वजनिक शिवजयंतीची सुरुवात कोणी केली?
महात्मा जोतिराव फुले यांनी. पुढे लोकमान्य टिळकांनी तिला मोठे स्वरूप दिले.
शिवराज्याभिषेक दिन कधी असतो?
६ जून रोजी. इ. स. १६७४ मध्ये याच दिवशी रायगडावर राज्याभिषेक झाला.
तारीख की तिथी हा वाद काय आहे?
काहींच्या मते जयंती तिथीनुसार साजरी करावी. शासन मात्र १९ फेब्रुवारी ही तारीख वापरते.