Category: मराठी गोष्टी

दिल्लीच्या सिंहासनावर न्यायप्रिय पण कधी कधी उतावळेपणा करणारा अकबर बादशहा राज्य करत होता. तो बुद्धिमान होता, पण काही वेळा तो कोणताही विषय पूर्ण समजून न घेता लगेच निर्णय देत असे. त्याच्या दरबारातील सर्वांत शांत, चतुर आणि दूरदृष्टी असलेला मंत्री म्हणजे बिरबल. बिरबल नेहमी अकबराला विचारपूर्वक निर्णय घेण्याचा सल्ला देत असे. एके दिवशी दरबारात एक व्यापारी…

एके दिवशी बादशहा अकबर दरबारात बसले होते. एक श्रीमंत व्यापारी — सेठ धनराज — दरबारात आला. त्याचा चेहरा रागाने लाल झाला होता. त्याने बादशहाला सांगितले — “जहाँपनाह, माझ्या घरात काल रात्री चोरी झाली! माझ्या तिजोरीतून शंभर सोन्याच्या मोहरा गायब झाल्या. चोर माझ्याच घरातील नोकर रामू आहे — त्याला शिक्षा करा!” रामूला दरबारात बोलावले. तो एक…

अकबर आणि बिरबल यांच्या चातुर्याच्या कथा आजही प्रसिद्ध आहेत. ही कथा आहे एका लोभी व्यापाऱ्याची. दिल्ली नगरीत एक श्रीमंत पण फारच लोभी व्यापारी राहत होता. त्याचे नाव होते सेठ धनराज. तो धान्य आणि मसाल्यांचा मोठा व्यापार करीत असे. पण त्याची एक वाईट सवय होती—तो नेहमी लोकांना फसवून जास्त पैसे कमवायचा प्रयत्न करीत असे. वजनात काटकसर…

एके दिवशी बादशहा अकबर दरबारात बसले होते. दरबार भरगच्च होता. तेवढ्यात एक गरीब शेतकरी — किसना — दरबारात आला. त्याचे कपडे जुने होते, चेहरा थकलेला होता. त्याने बादशहाला नमस्कार केला आणि हात जोडून म्हणाला — “जहाँपनाह, माझ्या शेतात या वर्षी खूप चांगले पीक आले. मला वाटले हे तुम्हाला द्यावे — म्हणून एक भोपळा घेऊन आलो!” त्याने एक…

एके दिवशी बादशहा अकबर दरबारात बसले होते. दरबार शांत होता. बादशहाचे मन विचारात गढलेले होते. त्यांनी अचानक बिरबलाकडे वळून एक खोल प्रश्न विचारला — “बिरबल, मला एक सांग — माणसाला जास्त काय हवे असते? कौतुक की टीका? कशाने माणूस जास्त घडतो?” दरबारातील मंत्री एकमेकांकडे पाहू लागले. प्रत्येकाने आपापले मत मांडले. पहिला मंत्री म्हणाला — “जहाँपनाह,…

एके दिवशी बादशहा अकबर दरबारात बसले होते. त्यांचा मूड खूपच खेळकर होता. त्यांनी ठरवले — आज बिरबलाला एक असा प्रश्न विचारायचा जो पूर्णपणे अशक्य असेल, ज्याचे उत्तर देणे कोणालाच शक्य नाही. बादशहाने खूप विचार केला आणि एक अफलातून प्रश्न तयार केला. ते उठले आणि दरबारात मोठ्या आवाजात म्हणाले — “बिरबल, मला सांग — ईश्वर काय…

दिल्लीचा राजदरबार नेहमीप्रमाणे गजबजलेला होता. न्याय, शहाणपण आणि विनोद यांचा सुरेख संगम म्हणजे अकबर यांचा दरबार. या दरबाराची शान वाढवणारा, प्रत्येक प्रश्नावर चपखल उत्तर देणारा मंत्री म्हणजे बिरबल. पण एके दिवशी असा प्रसंग घडला की संपूर्ण दरबारच चक्रावून गेला—बिरबल अचानक गायब झाला! सकाळ झाली, दरबार भरला; पण बिरबल दिसेना. अकबराने सेवकांना विचारले, “बिरबल कुठे आहे?”कोणाकडेच…

एके दिवशी बादशहा अकबर दरबारात बसले होते. त्यांच्या हातात एक सुंदर चित्र होते — राज्याच्या प्रसिद्ध चित्रकाराने ते रंगवले होते. चित्र खरोखरच अप्रतिम होते — रंग सुंदर होते, रेषा स्पष्ट होत्या, एकूण चित्र पाहताना मन प्रसन्न होत होते. बादशहाने ते चित्र दरबारातील सगळ्यांना दाखवले. सगळे मंत्री एकसुरात म्हणाले — “जहाँपनाह, अप्रतिम चित्र आहे! चित्रकाराने कमाल…

एके दिवशी बादशहा अकबर दरबारात बसले होते. दरबार भरगच्च होता — मंत्री, विद्वान, सेनापती सगळे उपस्थित होते. बादशहाच्या मनात एक विचार आला. त्यांनी दरबारात जाहीर केले — “आज मी एक स्पर्धा घेणार आहे! जो सर्वात बुद्धिमान प्रश्नाचे उत्तर देईल — त्याला मी राज्यातील सर्वात मोठे बक्षीस देईन!” दरबारातील सगळे उत्साहाने सरसावले. बादशहाने प्रश्न विचारला —…

एके दिवशी बादशहा अकबर यांना एक वेगळीच कल्पना सुचली. त्यांना आपल्या दरबारातील मंत्र्यांची खरी निष्ठा तपासायची होती — कोण खरोखर प्रामाणिक आहे, कोण फक्त दिखाव्याचा प्रामाणिक आहे हे जाणून घ्यायचे होते. त्यांनी बिरबलाला एकांतात बोलावले आणि योजना सांगितली — “बिरबल, उद्यापासून मी आजारी असल्याचे नाटक करतो. मी दरबारात येणार नाही — महालात झोपून राहीन. तू…