Category: मराठी गोष्टी

  • बोलणारी गुहा

    एका जंगलात खरनखर नावाचा एक म्हातारा सिंह राहत होता. दिवसभर फिरूनही त्याला शिकार मिळाली नाही, त्यामुळे तो खूप भुकेलेला आणि थकलेला होता. सूर्यास्त होत असताना त्याला एक मोठी गुहा दिसली. सिंहाने विचार केला, “नक्कीच या गुहेत रात्री कोणीतरी प्राणी वास्तव्यास येत असेल. मी आत जाऊन लपून बसतो. तो प्राणी येताच मी त्याची शिकार करीन आणि…

  • बादशहाचे स्वप्न

    बादशहाचे स्वप्न

    एके दिवशी सकाळी बादशहा अकबर दरबारात आले — पण त्यांचा चेहरा उतरलेला होता. डोळे जड होते, कपाळावर आठ्या होत्या. रात्री नीट झोप झाली नव्हती हे स्पष्ट दिसत होते. दरबारात बसल्यावर ते थोडे अस्वस्थ वाटत होते. बिरबलाने विचारले — “जहाँपनाह, आज आपण ठीक नाही दिसत — काय झाले?” बादशहाने सांगितले — “बिरबल, रात्री एक विचित्र स्वप्न…

  • अंधांची यादी

    अंधांची यादी

    अकबर बादशहाच्या दरबारात एक दिवस खूपच मजेशीर घटना घडली. त्या दिवशी बादशहा खूप उत्साहात होते. त्यांना अचानक एक विचित्र कल्पना सुचली. ते बिरबलाला म्हणाले, “बिरबल, मला या शहरातील सर्व आंधळ्या माणसांची यादी तयार करून दे. किती आंधळे लोक आपल्या शहरात राहतात ते मला जाणून घ्यायचे आहे.” बिरबलाने शांतपणे मान डोलावली आणि म्हणाला, “जहाँपनाह, आपली आज्ञा…

  • कवी आणि बिरबल

    कवी आणि बिरबल

    दिल्लीच्या दरबारात विद्या, कला आणि काव्याला फार मोठा मान होता. न्यायप्रिय आणि कलाप्रेमी अकबर बादशहा दरबारात नेहमी कवी, गायक आणि विद्वानांना आमंत्रित करत असे. त्याच्या नवरत्नांपैकी सर्वांत बुद्धिमान आणि हजरजबाबी मंत्री म्हणजे बिरबल. बिरबल आपल्या शहाणपणामुळे जितका प्रसिद्ध होता, तितकाच तो नम्रतेसाठीही ओळखला जात होता. एके दिवशी दरबारात एक नवीन कवी आला. त्याने स्वतःची फारच…

  • मका आणि गाढव

    मका आणि गाढव

    एके दिवशी बादशहा अकबर आपल्या काही विश्वासू मंत्र्यांसोबत शेताकडे फिरायला गेले होते. बिरबलही सोबत होता. वाटेत एक मोठे मक्याचे शेत होते. शेत हिरवेगार होते — मक्याची ताजी कणसे लुसलुशीत दिसत होती. वारा आला की मक्याची पाने सळसळत होती. बादशहा शेताजवळ थांबले. त्यांनी एक ताजे कणीस तोडले आणि खाल्ले. मका खूपच गोड आणि चविष्ट होता. ते…

  • मैत्रीचे नाते

    मैत्रीचे नाते

    एके दिवशी बादशहा अकबर दरबारात बसले होते. दरबार शांत होता. कोणतेही खटले नव्हते, कोणतेही महत्त्वाचे काम नव्हते. बादशहाचे मन विचारमग्न होते. अचानक बादशहाने बिरबलाकडे वळून विचारले — “बिरबल, मला एक सांग — खरी मैत्री म्हणजे काय? आणि या जगात खरे मित्र किती असतात?” दरबारातील मंत्री हे ऐकून एकमेकांकडे पाहू लागले. काहींनी उत्तर देण्याचा प्रयत्न केला…

  • त्र्यंबक बापूजी ठोंबरे (बालकवी) – निसर्गाचा गंध शब्दांत साठवणारा कवी

    त्र्यंबक बापूजी ठोंबरे (बालकवी) १३ ऑगस्ट १८९० — ५ मे १९१८ · निसर्गकवी मराठी कवितेत निसर्गाचे कोमल, जिवंत आणि भावपूर्ण चित्र उभे करणारे नाव म्हणजे बालकवी. अवघ्या २८ वर्षांच्या आयुष्यात आणि जेमतेम दहा वर्षांच्या काव्यकारकिर्दीत त्यांनी मराठी साहित्यावर असा ठसा उमटवला, जो शंभर वर्षांनंतरही तितकाच ताजा आहे. Balkavi (Tryambak Bapuji Thombre, 1890–1918) — the best-loved…

  • जगातील सर्वात सुंदर बाळ

    जगातील सर्वात सुंदर बाळ

    एके दिवशी बादशहा अकबर दरबारात बसले होते. त्यांचा मूड खूपच आनंदी होता — कारण त्या दिवशी सकाळीच त्यांना एक आनंदाची बातमी मिळाली होती. त्यांच्या एका विश्वासू सेनापतीच्या घरी मुलगा झाला होता. बादशहाने त्या मुलाला पाहिले होते — गुटगुटीत, गोंडस बाळ होते. बादशहाच्या मनात एक विचार आला. त्यांनी दरबारात जाहीर केले — “दरबारातील सगळ्यांना एक प्रश्न…

  • आईचे प्रेम

    आईचे प्रेम

    एके दिवशी बादशहा अकबर दरबारात बसले होते. दरबार शांत होता. अचानक बाहेरून एक मोठा गलका ऐकू आला. दोन स्त्रिया एकमेकींशी भांडत दरबारात आल्या. दोघींच्याही हातात एक छोटे, रडणारे बाळ होते — दोघीही त्या बाळाला ओढत होत्या. पहिली स्त्री — सुमित्रा — रडत म्हणाली — “जहाँपनाह, हे माझे बाळ आहे! ही दुष्ट बाई माझे बाळ हिरावून…

  • भीती मोठी की प्रेम?

    भीती मोठी की प्रेम?

    एके दिवशी बादशहा अकबर दरबारात बसले होते. दरबार शांत होता. बादशहाचे मन विचारात गढलेले होते. त्यांनी अचानक बिरबलाकडे वळून एक खोल प्रश्न विचारला — “बिरबल, मला एक सांग — माणसाला जास्त कशाची प्रेरणा मिळते? भीतीची की प्रेमाची? माणूस काम भीतीमुळे करतो की प्रेमामुळे?” दरबारातील मंत्री एकमेकांकडे पाहू लागले. काहींनी उत्तरे देण्याचा प्रयत्न केला. पहिला मंत्री…