Category: पंचतंत्राच्या गोष्टी

एका विस्तीर्ण झाडावर भारुंड नावाचा एक विचित्र पक्षी राहत होता. त्याचे शरीर एकच होते, पण त्याला दोन डोकी आणि दोन चोची होत्या. जरी त्यांची शरीराची हालचाल एकच होती, तरी दोन्ही डोकी स्वतंत्रपणे विचार करू शकत होती. एके दिवशी त्या पक्ष्याला नदीकाठी फिरताना एक अतिशय मधुर आणि रसाळ अमृतासारखे फळ दिसले. उजव्या बाजूच्या तोंडाने ते फळ…

एका नगरात ब्रह्मदत्त नावाचा एक ब्राह्मण राहत होता. त्याला काही कामासाठी दुसऱ्या गावी जायचे होते. निघताना त्याच्या आईने त्याला बजावले, “बेटा, प्रवासात कधीही एकटे जाऊ नकोस. सोबत कोणाला तरी घे.” ब्राह्मण म्हणाला, “आई, रस्ता सुरक्षित आहे, मला कोणाची गरज नाही.” पण आईच्या आग्रहाखातर त्याने घरामागच्या विहिरीतून एक खेकडा पकडला आणि तो एका कापूर ठेवण्याच्या डबीत…

एका नगरात एक दरिद्री पण अत्यंत सदाचारी ब्राह्मण राहत होता. त्याच्याकडे उपजीविकेचे कोणतेही साधन नव्हते. त्याच्या एका यजमानाने त्याला दया येऊन दोन बैल दान दिले. ब्राह्मणाने अतिशय कष्टाने गवत आणि धान्य भरवून त्या बैलांना धष्टपुष्ट केले. त्याच्या गुबगुबीत बैलांवर एका चोराची नजर पडली. चोराने विचार केला, “आज रात्री मी या ब्राह्मणाचे हे दोन्ही बैल चोरून…

एका नगरात एक राजा राज्य करत होता. त्याला प्राण्यांची खूप आवड होती, म्हणून त्याने आपल्या राजवाड्यात एक वानर पाळले होते. राजा त्या वानरावर इतका विश्वास ठेवायचा की, त्याने त्याला आपल्या शयनकक्षात (बेडरूममध्ये) येण्या-जाण्याची पूर्ण मुभा दिली होती. इतर सेवक बाहेर थांबायचे, पण हे वानर राजाच्या अगदी जवळ असायचे. एके दिवशी दुपारी राजा गाढ झोपला होता.…

एका नगरात एक व्यापारी राहत होता. त्याच्याकडे अनेक उंट होते, ज्यांचा वापर तो माल वाहून नेण्यासाठी करायचा. त्या कळपात एक मूर्ख आणि उनाड उंट होता. तो नेहमी कळपापासून दूर फिरायचा आणि मनाला येईल तसे वागायचा. व्यापाऱ्याने त्या उंटाची ओळख पटावी आणि तो हरवू नये, म्हणून त्याच्या गळ्यात एक मोठी आणि खणखणीत घंटा बांधली. त्या उंटाला…