एका नदीच्या काठी जांभळाचे एक मोठे झाड होते. त्या झाडावर ‘रक्तमुख’ नावाचे एक माकड राहत असे. ते झाड रसाळ आणि गोड जांभळांनी लगडलेले होते. त्याच नदीत ‘करालमुख’ नावाचा एक मगर आपल्या पत्नीसह राहत होता.
माकड आणि मगर यांची मैत्री झाली. माकड रोज मकराला गोड जांभळे खायला द्यायचे. मगर ती जांभळे घरी नेऊन आपल्या पत्नीलाही द्यायचा. मगरीच्या पत्नीला ती जांभळे खूप आवडली. पण तिच्या मनात एक दुष्ट विचार आला, तिने मकराला म्हटले, “जर हे माकड रोज इतकी गोड जांभळे खाते, तर त्याचे काळीज (Heart) किती गोड असेल! मला त्या माकडाचे काळीज खायचे आहे. जर तुम्ही ते आणून दिले नाही, तर मी प्राण त्याग करीन.”
मगर पेचात पडला. त्याला आपल्या मित्राला मारणे आवडत नव्हते, पण पत्नीच्या हट्टापायी त्याने एक युक्ती लढवली. तो माकडाकडे गेला आणि म्हणाला, “मित्रा, आज माझ्या पत्नीने तुला जेवायला बोलावले आहे. तू माझ्या पाठीवर बस, मी तुला माझ्या घरी घेऊन जातो.”
माकड आनंदाने मगरीच्या पाठीवर बसले. जेव्हा ते नदीच्या मध्यभागी पोहोचले, तेव्हा मगरीला राहवले नाही आणि त्याने खरे काय ते सांगितले, “मित्रा, माझी पत्नी तुझे काळीज खाऊ इच्छिते, म्हणून मी तुला घरी नेत आहे.”
माकड क्षणभर घाबरले, पण त्याने लगेच प्रसंगावधान राखले. तो हसून म्हणाला, “अरे मित्रा! हे तू आधी का नाही सांगितले? आम्ही माकडे आमचे काळीज झाडाच्या ढोलीत (खोपा) काढून ठेवतो. आता माझे काळीज तर झाडावरच राहिले आहे. आपण परत जाऊया, म्हणजे मी ते तुला आणून देईन.”
मगर भोळा होता. तो पुन्हा झाडाकडे वळला. जसा मगर झाडाच्या जवळ पोहोचला, तसे माकडाने पाठीवरून उडी मारली आणि झाडावर चढले. सुरक्षित झाल्यावर माकड ओरडले, “अरे मूर्खा! काळीज कधी शरीराबाहेर असते का? तू माझ्या मैत्रीचा विश्वासघात केलास. आता इथून निघून जा, आपली मैत्री संपली आहे!”
मगर ओशाळला आणि रिकाम्या हाताने परत गेला.
बोध (Moral):
“बुद्धिर्यस्य बलं तस्य ।” अर्थात: संकटकाळी बुद्धीचा वापर केल्यास मृत्यूच्या मुखातूनही सुटका होऊ शकते. तसेच, ज्याने एकदा विश्वासघात केला आहे, अशा व्यक्तीवर पुन्हा कधीही विश्वास ठेवू नये.
WhatsApp
Facebook
Twitter
Leave a Reply