एका नगरात उद्धत नावाचे एक गाढव राहत होते. ते गाढव खूप धष्टपुष्ट होते, पण त्याला नेहमी जास्त खाण्याची हाव होती. त्याची मैत्री एका धूर्त कोल्ह्याशी झाली. ते दोघे रोज रात्री चोरून लोकांच्या शेतात घुसून शेतीचे नुकसान करायचे आणि पोटभर खाऊन पहाटे परत यायचे.
एके रात्री, ते दोघे एका काकडीच्या शेतात शिरले. तिथे खूप छान आणि रसाळ काकड्या होत्या. गाढवाने मनसोक्त काकड्या खाल्ल्या. पोट भरल्यावर गाढवाला खूप आनंद झाला. शरद ऋतूची ती सुंदर रात्र होती, चांदणे पडले होते.
गाढव उत्साहात कोल्ह्याला म्हणाले, “मित्रा, बघ किती सुंदर रात्र आहे! माझे पोट भरले आहे आणि मला आता गाणे गाण्याची खूप इच्छा होत आहे. मी एक गाणे गाऊ का?”
कोल्हा घाबरला. तो म्हणाला, “अरे मित्रा, हे काय वेडेपणाचे विचार आहेत? आपण इथे चोरी करायला आलो आहोत. तुझे गाणे ऐकून शेताचा मालक जागा होईल आणि आपल्याला बेदम मार देईल. गप्प बस आणि मुकाट्याने इथून निघूया.”
पण गाढव ऐकायला तयार नव्हते. ते गर्वाने म्हणाले, “तुला संगीतातील काय समजते? मी इतका मोठा गायक आहे आणि तू मला थांबवतोयस? मी नक्कीच गाणार!”
कोल्ह्याने पाहिले की गाढव आता मान वर करून ओरडण्याच्या (रेकण्याच्या) तयारीत आहे. कोल्हा चटकन म्हणाला, “ठीक आहे मित्रा, तुझे गाणे नक्कीच मधुर असेल. पण मला जरा बाहेर जाऊन बघू दे की कोणी येत नाहीये ना? तू सुरू कर, मी दारापाशी थांबतो.”
कोल्हा शेताबाहेर पळाला आणि लांबून बघू लागला. गाढवाने जोरात “ओरडायला” सुरुवात केली. त्याचा तो कर्कश आवाज ऐकून शेतकरी लाठ्या-काठ्या घेऊन धावत आले. त्यांनी पाहिले की एक गाढव त्यांच्या शेतात उभं राहून ओरडत आहे. त्यांनी गाढवाला इतके मारले की ते बिचारे अधमेले झाले. शेतकऱ्यांनी त्याच्या गळ्यात एक जड पाटा (दगडी ओझे) बांधला आणि सोडून दिले.
जेव्हा गाढव कसाबसा लंगडत शेताबाहेर आला, तेव्हा कोल्हा हसून म्हणाला, “वाह मित्रा! काय सुंदर गाणे गात होतास! मालकाने तुला योग्य ते ‘बक्षीस’ (गळ्यातील पाटा) दिले आहे असे दिसते!”
बोध (Moral):
“देशं कालं च विज्ञाय कार्यं कुर्यात् विचक्षणः ।” अर्थात: शहाण्या माणसाने नेहमी देश, काळ आणि परिस्थिती ओळखूनच वागावे. अवेळी केलेला कोणताही उत्साह किंवा चुकीच्या ठिकाणी दाखवलेली कला स्वतःच्या विनाशाला कारणीभूत ठरू शकते.
WhatsApp
Facebook
Twitter
Leave a Reply